Unijny akt o czipach z problemami – spory o budżet hamują gigafabryki AI. Wnioski ze szczytu w Dublinie

W Dublinie odbył się pierwszy w historii szczyt przywódców Unii Europejskiej w całości poświęcony sztucznej inteligencji, skupiony na poprawie konkurencyjności bloku wobec Stanów Zjednoczonych i Chin. Przedstawiciele sektora technologicznego wezwali decydentów do natychmiastowych inwestycji kapitałowych oraz skoordynowania działań pomiędzy państwami członkowskimi. Równolegle liderzy podjęli dyskusję o kwestiach bezpieczeństwa, regulacjach oraz zagrożeniach związanych z militarnym zastosowaniem algorytmów.
Europejscy liderzy debatują nad przyszłością technologii
Przywódcy państw Unii Europejskiej spotkali się w Dublinie podczas nieformalnego posiedzenia Rady Europejskiej, otwierając debatę na temat roli wspólnoty w globalnym wyścigu technologicznym. Do stolicy Irlandii zaproszono czołowe postacie świata nauki i biznesu, w tym szefa francuskiej spółki Mistral AI Arthura Menscha oraz noblistę Geoffreya Hintona, powszechnie uznawanego za pioniera nowoczesnych sieci neuronowych. Mensch zaapelował do unijnych polityków o pilne podjęcie konkretnych kroków, mówiąc wprost:
Europa ma całą technologię i talent, aby przewodzić w wyścigu AI. To, czego potrzebuje, to szybkość, finansowanie i silna koordynacja między państwami członkowskimi.
Zgromadzeni decydenci musieli zmierzyć się z niepokojami rynkowymi po ostatnich incydentach z udziałem autonomicznych agentów oraz nagłym trzęsieniu ziemi w branży półprzewodników, jakim była dymisja dyrektora generalnego NVIDII Jensena Huanga.
Finansowanie i infrastruktura decydują o pozycji europejskiego rynku
Rozmowy kuluarowe i sesje plenarne zdominował problem niewystarczających nakładów kapitałowych na infrastrukturę obliczeniową oraz centra danych. Przewodnicząca Parlamentu Europejskiego Roberta Metsola wyraziła zniecierpliwienie powtarzaną tezą o bezpowrotnym przegraniu rywalizacji przez europejskie podmioty i przypomniała:
To, czego teraz potrzebujemy, to zapewnienie, że nasze pomysły mają finansowanie niezbędne do wzrostu i osiągnięcia sukcesu w Europie.
Sprawa ma wymiar czysto praktyczny, ponieważ dotychczasowy unijny akt o czipach napotyka poważne trudności w osiągnięciu 20% udziału w globalnej produkcji układów scalonych do 2030 roku, a plany budowy siedmiu gigafabryk AI hamują spory wokół budżetu na lata 2028–2034. Przewodniczący Rady Europejskiej António Costa podkreślił, że dogonienie światowych rywali wymaga znacznych środków, wskazując na konieczność wykorzystania nowego Europejskiego Funduszu Konkurencyjności oraz unii oszczędnościowo-inwestycyjnej.
Równowaga między zyskami gospodarczymi a zagrożeniami militarnymi
Wzrost produktywności oraz unowocześnienie usług publicznych to tylko jedna strona medalu, gdyż liderzy musieli skonfrontować się również z ciemniejszymi aspektami postępu technicznego. Szefowa unijnej dyplomacji Kaja Kallas zwróciła uwagę na realne niebezpieczeństwa militarne, zaznaczając:
Wszyscy widzimy to już na polu bitwy w Ukrainie, gdzie drony wyposażone w sztuczną inteligencję trenują, by znaleźć każdego w celu zabicia.
Rządy Estonii i Finlandii zaapelowały o stworzenie ogólnoeuropejskich procedur reagowania na poważne incydenty technologiczne, natomiast António Costa przypomniał, że unijny akt o sztucznej inteligencji daje Europie pozycję lidera w wyznaczaniu globalnych norm odpowiedzialnego wdrażania modeli. Kwestia wpływu automatyzacji na rynek pracy ma powrócić na unijną agendę podczas szczytu społecznego zaplanowanego na 2027 rok.






















