Polska ustawa o sztucznej inteligencji przyjęta przez rząd

Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o systemach sztucznej inteligencji, który dostosowuje polskie prawo do unijnego AI Act. Nowe przepisy mają jednocześnie zwiększyć kontrolę nad algorytmami i stworzyć bardziej przewidywalne środowisko dla firm rozwijających AI. Projekt trafi teraz do Sejmu.

Przyjęty projekt zakłada stworzenie spójnego systemu nadzoru nad sztuczną inteligencją w Polsce. Kluczową rolę odegra Komisja Rozwoju i Bezpieczeństwa Sztucznej Inteligencji, która będzie odpowiadać za egzekwowanie przepisów, prowadzenie postępowań oraz nakładanie kar.

Jak podkreślił Krzysztof Gawkowski, nowe regulacje mają uporządkować rynek i zwiększyć przejrzystość działania systemów AI.

Przepisy ustawy o systemach sztucznej inteligencji wprowadzają procedury chroniące użytkowników, a równocześnie zapewniają bezpieczne warunki do rozwoju nowych technologii – powiedział wicepremier i minister cyfryzacji.

Komisja będzie również współpracować z instytucjami unijnymi i organami nadzorczymi innych państw. Jej zadania obejmą nie tylko kontrolę, lecz także rozwój ekosystemu AI, w tym działania edukacyjne oraz wsparcie dla przedsiębiorstw.

Większe prawa dla obywateli

Nowe przepisy wprowadzają konkretne narzędzia dla użytkowników technologii. Każdy będzie mógł zgłosić skargę, jeśli uzna, że system sztucznej inteligencji działał niesprawiedliwie lub naruszył jego prawa.

To istotna zmiana, szczególnie w kontekście decyzji podejmowanych przez algorytmy w bankowości, ochronie zdrowia czy administracji. Komisja uzyska uprawnienia do analizy działania takich systemów, a w sytuacjach wysokiego ryzyka będzie mogła nawet nakazać ich natychmiastowe wycofanie z rynku.

Równolegle zwiększy się transparentność. Publicznie dostępne będą decyzje Komisji oraz wykaz systemów, które naruszyły przepisy. Co roku publikowane będą także przykłady dobrych praktyk.

Piaskownice regulacyjne i wsparcie dla firm

Istotnym elementem ustawy są tzw. piaskownice regulacyjne, czyli środowiska testowe dla nowych rozwiązań AI. Firmy będą mogły sprawdzać swoje technologie przy wsparciu ekspertów i w kontrolowanych warunkach prawnych.

Jak zaznaczył wiceminister cyfryzacji Dariusz Standerski, celem jest stworzenie elastycznych przepisów, które nie będą hamować innowacji.

Tworzymy piaskownice regulacyjne, w których przedsiębiorcy będą mogli testować swoje rozwiązania w przyjaznym środowisku i przy wsparciu ekspertów – podkreślił.

Dodatkowo przedsiębiorcy zyskają możliwość uzyskania wiążących opinii prawnych dotyczących konkretnych projektów. Ma to ograniczyć niepewność regulacyjną i ułatwić rozwój nowych usług.

Społeczny wymiar regulacji AI

Projekt przewiduje także powołanie Społecznej Rady ds. Sztucznej Inteligencji. Organ ten będzie opiniował działania Komisji i wnosił perspektywę społeczną do decyzji dotyczących AI.

To odpowiedź na rosnące znaczenie technologii w codziennym życiu. Regulacje mają uwzględniać nie tylko aspekt technologiczny, lecz także etyczny i społeczny.