Gotowość na AI dzieli gospodarki. Raport BIS ujawnia nowe wyzwania i szanse

Analiza Banku Rozrachunków Międzynarodowych ujawnia, że poziom przygotowania krajów do wdrożenia sztucznej inteligencji bezpośrednio przekłada się na ich wyniki ekonomiczne. Eksperci wskazują na wyraźny podział między gospodarkami rozwiniętymi a rynkami wschodzącymi w kontekście infrastruktury cyfrowej oraz kapitału ludzkiego.

Cztery filary dojrzałości technologicznej państw

Zdolność poszczególnych państw do czerpania korzyści z nowej technologii określa indeks gotowości AI (AIPI). Opiera się on na czterech równoważnych komponentach: infrastrukturze cyfrowej, kapitale ludzkim wraz z polityką rynku pracy, innowacyjności oraz regulacjach prawnych i etyce. Dane pokazują, że gospodarki rozwinięte są obecnie znacznie lepiej pozycjonowane niż rynki wschodzące. Wysoki poziom przygotowania wykazuje silną korelację z odsetkiem zatrudnienia w sektorach wymagających intensywnej pracy poznawczej, które są najbardziej wystawione na działanie generatywnej sztucznej inteligencji. Warto zauważyć, że kraje o wyższej punktacji w indeksie infrastruktury cyfrowej notują osłabienie warunków handlowych, co wynika z wysokiej intensywności importu niezbędnych rozwiązań technologicznych.

Wyzwania finansowe i wzrost zapotrzebowania na kapitał

Wycena rynkowa przedsiębiorstw zajmujących się sztuczną inteligencją sukcesywnie rośnie, jednak proces ten przebiega nierównomiernie w różnych częściach świata. Jednocześnie dostępne przepływy pieniężne tych podmiotów odnotowały gwałtowny spadek, co jest skutkiem znaczącego wzrostu wydatków inwestycyjnych w ostatnich latach. Tak wysokie nakłady na rozwój wygenerowały ogromne potrzeby w zakresie finansowania zewnętrznego. Przełożyło się to na skokowy wzrost wartości niespłaconych pożyczek prywatnych dla firm związanych z AI – z poziomu bliskiego zeru w 2016 roku do 200 miliardów dolarów w 2025 roku. Zjawisko to prowadzi do spadku relacji konsumpcji do PKB w najbardziej przygotowanych gospodarkach, co potwierdza model rozwoju napędzanego przez inwestycje.

Efektywność pracy i nowe realia rynkowe

Wpływ nowej technologii na produktywność jest widoczny na poziomie konkretnych zadań, gdzie pozwala ona na osiągnięcie znacznych zysków wydajnościowych. Co ciekawe, korzyści te często są większe w przypadku mniej doświadczonych pracowników, co może prowadzić do zmniejszania różnic w wynikach między kadrami juniorskimi a seniorskimi. Szacuje się, że na poziomie całej gospodarki roczny wzrost całkowitej produktywności czynników produkcji może wynieść około 0,5 punktu procentowego. Kraje o wysokiej gotowości do wdrożenia technologii wykazują również lepszą efektywność dopasowania na rynku pracy. Przejawia się to w bardziej stromej krzywej Beveridge’a, oznaczającej sprawniejsze kojarzenie wolnych miejsc pracy z osobami poszukującymi zatrudnienia.